Tibet: Shigatse và tu viện Tashilhunpo


576939_3993611751640_1172765579_n

Rời Kumbum bắt đầu đi tới Shigatse – thành phố lớn thứ 2 của Tây Tạng. Trên đường đi, vì chuyện wc của các bạn Tạng quá tệ hại nên các anh chị em ko ai còn dám  vào toilet nào ở các tu viện nữa.  Tới giữa đường, cả lũ gào lên bắt Tenzin cho xuống ngang đường để giải quyết 1 số nỗi buồn có tên tuổi. Xong xuôi thì phát hiện ra, đằng sau đấy có một thảm cỏ rất đẹp, đồi núi hoa hoét cứ phải  gọi là dào dạt, thế là thôi lại diễn, lại nhảy, lại tung chưởng đấm đá

Trên đường đi tạt té vào Shalu Monastery. Nói chung là tu viện này chả có j ấn tượng hết, nên bạn Rose chỉ quanh quanh chụp ảnh bên ngoài mà ko nghe Tenzin nói nữa, nghe cũng lại chả cho vào đầu mà vì lúc đấy đói mềm ra rồi í.

Đến Shigatse buổi trưa, lao ngay vào quán ăn và ấn tượng bởi món Gỏi phổi uyên ương – tê và cay xè lưỡi nhưng ngon không thể chịu nổi. Nhìn mặt mình hớn thế kia sau khi gọi đĩa thứ 2 là biết rồi đấy :)). Shigatse là một thành phố khá lớn. Chuyện, nó lớn thứ 2 Tibet, chỉ sau Lhasa thôi đấy. Nằm ở độ cao 3900m và là trung tâm kinh tế chính trị rất quan trọng của toàn Tây Tạng. Thế nên nó lại chả có tí nào Tạng nữa rồi mà giống một thành phố của các bạn Tung của. Sầm uất, nhộn nhịp và đông đúc. Thế mà mình cũng không có thời gian để đi quanh quanh thăm thú, có lẽ ấn tượng về Shigatse của mình chỉ là quãng đường chắc cũng phải tới 500m từ ks ra tu viện, từ ks ra quán ăn. Thế là hết vẹo. Đi như ăn cướp chính xác nó là thế đấy, nhục lắm :)).

Tashilhunpo Monastery – Trát Thập Luân Bố – cung điện của các đời Ban Thiền Lạt Ma (Panchen Lama) người giữ vai trò quan trọng thứ hai trong cộng đồng chính-giáo Tây Tạng. Tóm lại đây được coi là nhà của các vị Ban thiền Lạt ma đó ạ.

Ban thiền Lạt Ma là ai? Nôm na được coi là Phó tổng thống, còn Dalai Lạt ma là Tổng thống. Pachen Lama là người có quyền lực cao nhất khi Dalai Lama vì lí do nào đó không thể trị vì. Người dân Tây Tạng tin rằng khi Dalai Lama chết đi thì linh hồn sẽ được tái sinh vào một đứa bé nào đó ở Tây Tạng. Và trước khi chết, ngài sẽ để lại các các đặc điểm nhận dạng, có ấn kí j trên người đứa bé được tái sinh đó để có thể tìm được. Khi Dalai Lama băng hà cũng là lúc Panchen Lama đi tìm đứa bé đó. Và dĩ nhiên, lúc Dalai Lama còn bé tí, bú sữa và nũng nịu thì Panchen Lama nắm quyền và cũng là thầy dạy của Dalai Lama bé tí lúc đấy.

Tashilhunpo được xây năm 1447 bởi Đạt Lai Lạt Ma thứ 1 Gendun Drup, môn đệ của đại sư Tông Khách Ba (Tsongkhapa);  dần dần được các đời Ban Thiền Lạt Ma thứ 4 và thứ 5 mở rộng. Tashilhunpo Monastery là 1 trong 6 đại tu viện nổi tiếng của dòng Hoàng Mạo Cách Lỗ (Gelugpa Sect), 5 đại tu viện kia là: Sắc Nhạ – Sera Monastery (Lhasa), Triết Phong – Deprung Monastery (Lhasa), Cam Đan – Ganden Monastery (Lhasa), Labrang Monastery(Gansu), và Ta’er Monastery (Qinghai). Cũng như Potala là cung điện của Dalai Lama thì Tashilhungpo là tu viện của các thế hệ Panchen Lama, 2 dòng có trách nhiệm giáo hóa của mình nhưng chính sự là do các vị Dalai Lama nắm giữ

Nói thật là tu viện quá rộng lớn, nguyên việc đi  hết thôi đã thấy oải rồi chứ chưa nói tới việc hiểu sâu sắc về nó. Bạn Rose lại cắm mặt vào iphone để đọc, vừa đi vừa so sánh ố à ừ đúng phết :))

Tóm lại thì  tu viện có 4 toà lớn, đi từ trái sang phải: toà tháp cao nhất bên trái tường đỏ mái vàng là điện thờ Di Lặc Bồ Tát (Maitreya Temple hay Jamkhang Chenmo), sau đó là điện Sisum Namgyel mái vàng có lăng mộ của Ban Thiền Lạt Ma thứ 10, toà tiếp theo là toàKundun Lhakhang là khu lăng mộ của Ban Thiền Lạt Ma thứ 4, và toà cuối cùng bên phải là Tashi Langyar lưu giữ lăng mộ của Ban Thiền Lạt Ma từ thứ 5 đến thứ 9. Bên phải toà Tashi Langyar có thể nhận ra bức tường trắng lớn (Thangka Wall) là nơi treo các thangka khổng lồ vào các dịp lễ hội. Phía trước điện Tashi Langyar là khu Kelsang Temple Complex có sân lớn (Great Courtyard) bao bọc bởi các bức tường với mural hoạ hình 1000 Phật Thích Ca trong các tư thế ấn khác nhau.

Cũng như các tu viện khác ở Tây Tạng, tu viện Tashilhunpo cũng không tránh khỏi bị tàn phá trong thời kỳ cách mạng văn hóa. 2/3 trong số các công trình XD bị phá hủy, tuy nhiên rất may, phần lớn các tòa nhà đó chỉ là khu nhà ở của hơn 4000 sư thời điểm đó. Các công trình quan trọng khác của tu viện không bị phá hủy, và tu viện Tashilhunpo cũng là tu viện ít bị ảnh hưởng nhất sau biến động này.

Mà có lẽ ấn tượng nhất về cái tu viện này là tượng Phật Di Lặc bằng đồng lớn nhất thế giới. Phí chụp ảnh và quay phim ở đây đắt móc ruột móc gan người ta ra – 200 tệ và 1500 tệ. Nên thôi thay vì bỏ 200 tệ, bạn Rose sẽ lấy cái ảnh từ trên internet minh họa, om mani padme hum. Năm 1914, Panchen Lama thứ 9 đã cho đúc bức tượng Phật Di Lặc cao tới 26m này với hơn 300kg vàng, 150,000kg đồng và vô số đá quý dát trên áo của Ngài. Chỉ riêng các ngón tay của bức tượng đã dài hơn 1m. Công trình này có sự tham gia của hơn 900 nghệ nhân và người lao động người Tây Tạng, Nepal để hoàn tất nó trong 4 năm.

Đi tiếp sẽ tới toà điện lớn thứ 2 của tu viện là Sisum Namgyel, bên trong là lăng mộ của Ban Thiền Lạt Ma thứ 10 viên tịch vào năm 1989. Stupa này được làm từ 615kg vàng ròng, trang trí thêm 868 viên đá quý và hơn 240,000 viên ngọc – một trong những stupa vàng cực kỳ quý giá của Tây Tạng

Kundun Lhakhang  là tòa điện thứ 3 trong Tashilhunpo- khu lăng mộ của Ban Thiền Lạt Ma thứ 4, một trong những Ban Thiền Lạt Ma trứ danh nhất của Tây Tạng bởi ông chính là thầy dạy của Đạt Lai Lạt Ma thứ 5 vĩ đại Lobsang Gyatso. Stupa của Ban Thiền đời thứ 4 là stupa đầu tiên được dựng trong tu viện Tashilhunpo năm 1662 và hoàn toàn không bị hư hại gì sau Cách mạng Văn hoá

Bức mural ngay cửa vào của Kundun Lhakhang sẽ thấy 8 tiểu đồng này tay đều cầm 8 biểu tượng cát tường của Phật giáo(Ashtamangala, hay 8 Auspicious symbols of Buddhism):

– [1] Umbrella (Parasol): Dù lọng – tượng trưng cho phẩm cách cao thượng, không tổn hại.
– [2] Two goldfish: Song ngư – tượng trưng cho sự chuyển luân tự do và hạnh phúc
– [3] Conch shell: Tù và – tượng trưng cho những lời truyền dạy tuyệt luân của Đức Phật
– [4] Lotus: Hoa sen – tượng trưng cho sự tinh khiết, đứng trên mọi uế tạp của trần tục
– [5] Treasure Vase (Urn): Bình thánh thủy – tượng trưng cho sự đầy đủ về sức khoẻ, trường thọ, giàu sang, thịnh vượng, và trí tuệ
– [6] Victory banner (Dhvaja): Lá cờ cuộn – tượng trưng cho sự chiến thắng
– [7] Endless Knot: Nút trường cửu – tượng trưng cho sự kết nối của mọi vật
– [8] Dharma Wheel: bánh xe Pháp luân – tượng trưng cho sự xiển dương không ngừng của Phật pháp

Cuối cùng sẽ là Tashi Langyar, nơi có lăng mộ của các Ban Thiền Lạt Ma đời thứ 5 đến thứ 9. Toà điện này đã từng bị phá huỷ trong Cách mạng Văn hoá, và được Ban Thiền Lạt Ma thứ 10 cho xây lại năm 1989.

Phía trước Tashi Langyar là khu điện Kelsang (Kelsang Temple Complex), khu điện này bao gồm khám thờ Phật Thích Ca Mâu Ni (Shakyamuni), Quán Thế Âm Bồ Tát (Avalokitesvara), và Đa La (Tara); nhưng bắt mắt hơn cả chính là khu sân chung (Great Courtyard) nằm chính giữa


Ở dưới cái sân kia là 4 bức tường với chi chít hình vẽ các ấn (mudra) của Phật thích ca. Có khoảng 1000 mudra khác nhau, xen kẽ là 8 biểu tượng cát tường. Ấn Phật giáo là những cử chỉ bằng tay đặc biệt mang những dấu hiệu của Phật tính khác nhau. Ngoài Thủ ấn (các ấn nơi tay) còn có các Khế ấn là những tư thế khác khi cầm ngọc hay tọa thiền … Một số Thủ ấn chính thường gặp: Ấn thiền, Ấn giáo hoá, Ấn chuyển pháp, Ấn xúc địa, Ấn vô uý, Ấn tối thượng bồ đề, Ấn trí huệ vô thượng, Ấn hiệp chưởng …

Thế là kết thúc tu viện Tashilhunpo. Ngày mai đi tới cái tu viện đẹp nhất trong hành trình Skya Monastery

Những bài khác về Tibet ở đây:

https://sweetiesandrose.wordpress.com/tag/tibet/

Advertisements

3 thoughts on “Tibet: Shigatse và tu viện Tashilhunpo

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s